PROF DR METİN ÖZATA

Diyabet sinir hasarına diyabetik nöropati denir. 

Şeker hastalarının bir kısmında sinirlerde hasar oluşur. Bu hasar nedeniyle bacaklarda uyuşma, hissizlik ve karıncalanma olabilir.
Sinir hasarı, kan şekeri yüksek seyreden, tansiyonu yüksek, kan kolesterol ve trigliseriti yüksek kişiler ile sigara içenlerde daha çok görülür.
Sinirlerdeki bu hasar diğer organlarda da bozukluk yapabilir. Bu bozukluklar aşağıda verilmiştir:
1.Ayağa kalkınca baş dönmesi olması.
2.Egzersiz yapınca kalp hızının artmaması
3.Kalp hızının fazla olması
4.İshal ve kabızlık
5.Yutmada zorluk
6.Gaz ve bulantı
7.İdrar kaçırma
8.Vajinada kuruluk
9.Empotans
10.Gövde ve yüzde aşırı terleme
11.Kol ve bacak cildinde kuruluk
12.Gece görmede zorluk.
13.Kalp ağrısının hissedilmemesi. Bu nedenle şeker hastaları kalp krizini fark edemez.


Sinir Hasarının Belirtileri:
Ayaklarda ağrı oluşur ve bu ağrı geceleri ağırlaşır, yürümeyle artar ve zaman zaman oluşur. Ağrı genellikle derinden gelen bir sızlama olarak tarif edildiği gibi bıçak saplanması ya da yanma tarzında bir ağrı da oluşabilir.
Ağrı, hastalar tarafından sıklıkla “yanma, uyuşma, sızlama veya karıncalanma şeklinde tarif edilir. Geceleri hasta yorgun ya da stresli iken arttığı vurgulanır. Bu nedenle ayağını soğuk suya sokan hastalar vardır.
Bazen özellikle ayak tabanında gece alevlenen yanma ağrısı vardır (sıcak kum üzerinde yürümek gibi). Giysi ve ayakkabıların temasından rahatsızlık duymak tipik bir özelliğidir.
Uzun süren nöropatide ufak kaslarda erime-atrofi olabilir. Sinir hasarına bağlı olarak cilt kuruluğu sık görülür.
Teşhis için EMG yapılabilir.
Tedavi:
Sinir hasarının tedavisinde kan şekerinin ayarlanması ilk önceliği alır. Daha sonra trisiklik antidepresan ilaçlar, antikonvülzan ilaçlar veya alfa lipoik asit gibi ilaçlar endokrinoloji ve nöroloji uzmanının kontrolünde kullanılabilir. B1 vitamini, capsaicin kremleri ve ağrıyı gidermek için akupunktur uygulanabilir.

Sinir hasarına Bağlı Mide-Bağırsak Problemleri

Şeker hastalarının %25’inde tıptaki ismi gastroparezi olan mide felçi gelişebilir. Bu hastalarda midenin boşalması gecikmiştir ve şu sıkıntı veya şikayetler olabilir:
Bulantı
Kusma
Erken doyma
Karında şişkinlik ve ağrı
İştahsızlık

Bulantı sabahları olabilir ve birlikte geğirme bulunabilir. Midenin boşalmasındaki gecikme gıdaların emiliminde bozukluğa ve kan şekerinde oynamalara neden olabilmektedir. Bu sıkıntı ve şikayetler mide veya oniki barsak ülseri, gastrit gibi hastalıklarda da olabileceğinden bir gastroenteroloji uzmanına başvurmak faydalı olur.
İshal ve kabızlık şikayetleri de şeker hastalarında sıklıkla oluşabilir.


Komplikasyonlar Nasıl Önlenebilir?


1.Kan şekerini normale yakın tutarak.
2.LDL Kolesterolü 100 mg/dl’nin altına indirerek.
3.Fazla kilo varsa zayıflayarak veya normal kiloya gelerek
4.Tansiyonu normale getirerek ( büyük tansiyon 13 veya altında olmalı, küçük tansiyon 8 veya altında olmalı)
5.HbA1c değerini %6 civarında tutarak, HbA1c’nin bir sayı azalması küçük damar komplikasyonlarını %37 azaltır.
6.Homosistein düzeyi yüksek ise düşürerek
7.Serbest radikallere karşı antioksidan sebze ve meyve yemek, yenemiyorsa antioksidan vitaminler (E vitamini, C vitamini gibi) almalı. E vitaminin günde 400 üniteden fazla alınması zararlıd
8.Ayaklarınızın bakımını yapınız.
9.Sigarayı bırakın, sigara insülin direncini arttırır, kan şekerini yükseltir ve kalp hastalığı riskiniz artar.
10.Hergün yürüyüş yapın, hergün 30 dakika yürümek şekere çok faydalıdır.
11.Doğru beslenin
12.Kontrollere gününde gidin
13.Aşıları yaptırın
14.Psikolojik olarak iyi olun
15.İlaçları düzenli kullanın
16.Eğitim alın ve öğrenin.


KAYNAKLAR: